काठमाडौँ । जापानमा 'हाशी' भनेर चिनिने, चपस्टिकहरू लगभग २५ सेन्टिमिटर लामो काठका दुई साधारण टुक्राहरू हुन्, तर यसले मानिसहरूमा धेरै गलतफहमी मात्र होइन, असन्तुष्टि पनि निम्त्याउँछ । डिनर टेबलमा यी चपस्टिकहरू प्रयोग गर्दा सम्बन्धित व्यवहारले सम्बन्ध बनाउने वा तोडिरहेको हुन्छ ।
जापानी समाजमा खानाको समयको ठूलो महत्व छ । त्यसोभए, चपस्टिकहरू औंलाहरूमा कसरी राख्ने, तिनीहरू केमा प्रयोग गर्नुपर्छ र के प्रयोग गर्नु हुँदैन । कम्तिमा ४० वटा त्यस्ता विधिहरू पहिचान गरिएको छ जसलाई बेवास्ता गर्नुपर्छ, तर यी दुई विधिहरू चिन्ताजनक छन् ।
पहिलो, 'टाटाबशी' चामलको कचौरामा चपस्टिकहरू सीधा राख्ने गल्ती हो । यो परिकार बुद्धको अन्त्येष्टिमा प्रसादको रूपमा प्रस्ताव गरिन्छ । समान रूपमा वर्जित 'अवसेबशी' हो, अर्थात् चपस्टिकको जोडीबाट अर्को व्यक्तिले प्रयोग गरिरहेको चपस्टिकलाई खाना हस्तान्तरण गर्नु । यो विधि अन्त्येष्टिको भाग हो, जसमा परिवारका सदस्यहरूले हड्डी उठाउँछन् ।
'अगेबशी' अर्थात् मुखको उचाइभन्दा माथि चपस्टिक उठाउनुलाई नराम्रो अभ्यास मानिन्छ । 'उकेबाशी' भनेको चपस्टिक समात्नु, दोस्रो पटक खाना लिनको लागि कचौरालाई अगाडि सार्नु हो । 'ओतोशिबाशी' को अर्थ चपस्टिकहरू छोड्नु र 'ओशिकोमिबाशी' को अर्थ सीधा भाँडोबाट खाना खानु हो ।
चपस्टिक पहिलो पटक चीनमा लगभग ३००० वर्ष पहिले सिया राजवंशको अवधिमा प्रयोग भएको थियो । त्यसपछि तिनीहरू पूर्वी एशियामा पनि प्रयोग हुन थाले । संसारमा हात र औंलाले, काँटा-चक्कु र चपस्टिकको सहायताले खाने ३ प्रकारका खानेकुरा छन् ।









