१८ विश्वकप लगातार कभरेज गर्ने ९१ वर्षीय अर्जेन्टिनी पत्रकार

काठमाडौँ । अर्जेन्टिनाका मुख्य प्रशिक्षक लियोनेल स्कालोनी पनि उनीसँग तस्बिर खिचाउन चाहन्छन् । विश्वकपको समूह चरणमा जोर्डनविरुद्धको खेलअघि पत्रकार सम्मेलन सकिएपछि स्कालोनी आफैं प्रसारक एन्रिके माकाया मार्केजसँग तस्बिर खिचाउन पुगे ।

९१ वर्षीय माकाया विश्व फुटबल पत्रकारिताको एक जीवित इतिहास मानिन्छन् । करिब सात दशक लामो पत्रकारिता यात्रामा उनले लगातार १८ वटा विश्वकपको प्रत्यक्ष कभरेज गरेका छन्, जुन आफैंमा दुर्लभ उपलब्धि हो ।

उनले पहिलोपटक सन् १९५८ मा स्विडेनमा भएको विश्वकप कभरेज गरेका थिए । त्यतिबेला उनी २४ वर्षका थिए र त्यही प्रतियोगितामा १७ वर्षीय पेलेले विश्व फुटबलमा आफ्नो असाधारण प्रतिभा देखाउन थालेका थिए । माकायालाई सुरुमा ब्राजिल र अस्ट्रियाबीचको खेल कभरेज गर्ने जिम्मेवारी दिइएको थियो । तर उनको स्मृतिमा सबैभन्दा गहिरो छाप अर्जेन्टिनाको चेकोस्लोभाकियासँग ६-१ गोलको लज्जास्पद हारले छोडेको छ, जसलाई पछि 'स्विडेनको विपत्ति' भनेर चिनियो । उनले त्यस घटनालाई सम्झिँदै भने, 'त्यो हार अर्जेन्टिनी फुटबलका लागि निकै ठूलो झट्का थियो । हामीलाई चेकोस्लोभाकियाबारे लगभग केही जानकारी थिएन । न तथ्यांक थियो, न पर्याप्त सूचना। उनीहरूले हामीलाई पूर्ण रूपमा आश्चर्यमा पारे ।'

सात दशकको अवधिमा माकायाले फुटबलमा ठूलो परिवर्तन देखेका छन् । उनले पेले, डिएगो म्याराडोना, लियोनेल मेसीलगायत विश्व फुटबलका अनेकौं महान् खेलाडीको यात्रा नजिकबाट नियालेका छन् । यसबीच टेलिभिजन डिजिटल प्रविधिमा रूपान्तरण भएको छ, तथ्यांक तत्काल उपलब्ध हुन थालेका छन् र विश्वकप विश्वकै सबैभन्दा ठूलो खेल महोत्सवका रूपमा विकसित भएको छ ।

यति धेरै परिवर्तन भए पनि माकायाको एउटा बानी भने कहिल्यै बदलिएको छैन । उनी कुनै व्यक्ति वा टोलीबारे हतारमा निष्कर्ष निकाल्न विश्वास गर्दैनन् । यही सोचका कारण उनले सन् २०१८ मा स्कालोनी अर्जेन्टिनाको मुख्य प्रशिक्षक नियुक्त हुँदा पनि तत्काल सकारात्मक धारणा बनाएका थिएनन् । डी स्पोर्ट्स रेडियोका विश्लेषकसमेत रहेका माकायाले भने- 'मलाई त्यति धेरै आशा थिएन । म उनलाई राम्रोसँग चिन्दिनथेँ ।'

तर त्यसपछि स्कालोनीको नेतृत्वमा अर्जेन्टिनाले कोपा अमेरिका, फाइनलिसिमा र विश्वकपको उपाधि जित्यो । सुरुमा जोखिमपूर्ण मानिएको निर्णय पछि अर्जेन्टिनी फुटबलकै सबैभन्दा सफल निर्णयमध्ये एक बनेको छ । माकायाका अनुसार त्यस घटनाले उनको पुरानै विश्वासलाई अझ बलियो बनायो । उनले भने, 'कुनै व्यक्तिबारे पर्याप्त जानकारी र गहिरो बुझाइबिना निर्णय गर्नु हुँदैन ।'