- २०८३ बैशाख १४ सोमबार
काठमाडौँ । अहिलेसम्म, बी-कोशिकाहरूलाई शरीरको प्रतिरक्षा प्रणालीको सुरक्षा गार्डको रूपमा हेरिन्थ्यो, बाहिरी रोग पहिचान गर्ने र एन्टिबडीहरू उत्पादन गरेर उनीहरूसँग लड्न मद्दत गर्ने रुपमा हेरिन्थ्यो । यद्यपि, वैज्ञानिक जर्नल सेलमा प्रकाशित एक अध्ययनले बी-कोशिकाहरूको लागि फरक र महत्त्वपूर्ण भूमिका प्रकट गरेको छ ।
चीनको सिंघुआ विश्वविद्यालयका वैज्ञानिकहरूले गरेको अध्ययनमा यी प्रतिरक्षा कोशिकाहरूले व्यायामको क्रममा मांसपेशीको सहनशीलता र प्रदर्शन कायम राख्न पनि महत्त्वपूर्ण भूमिका खेल्छन् । अनुसन्धानका अनुसार, बी-कोशिकाहरूले, एक विशिष्ट प्रोटीन मार्फत, ग्लुटामेट नामक एमिनो एसिडको स्तरलाई नियमन गर्छन्, जुन मांसपेशीको ऊर्जा प्रणाली र इष्टतम मांसपेशी कार्यको लागि आवश्यक छ ।
सिंघुआ विश्वविद्यालयका प्रमुख अनुसन्धानकर्ता र इम्युनोलोजिस्ट पेङ जियाङले पहिलो पटक बी-कोशिकाहरूको लागि भूमिका पहिचान गरिएको बताएका छन्, जुन प्रतिरक्षा प्रणालीसँग प्रत्यक्ष रूपमा सम्बन्धित छैन । उनले यसलाई हाम्रो प्रारम्भिक अपेक्षाहरूभन्दा बाहिरको रूपमा वर्णन गरेका छन् ।
अनुसन्धानकर्ताहरूले प्रतिरक्षा प्रणाली र व्यायाम क्षमता बीच प्रत्यक्ष सम्बन्ध छ कि छैन भनेर निर्धारण गर्न खोजेको रिपोर्टमा उल्लेख हच । यो गर्न, तिनीहरूले आनुवंशिक रूपमा कम बी-कोशिका संख्या भएका मुसाहरूको अध्ययन गरे । यी मुसाहरूलाई ट्रेडमिलमा दौडन बनाइएको थियो । लगभग १५ मिनेटको अवधिमा नियमित अन्तरालमा मेसिनको गति बढाइएको थियो, र मुसाहरू पूर्ण रूपमा थकित भएपछि परीक्षण रोकिएको थियो । त्यसपछि वैज्ञानिकहरूले दोस्रो समूहमा पनि उही प्रयोग गरेका थिए ।
यो समूहलाई एन्टिबडी थेरापी दिइयो, जुन मानवमा क्यान्सर निम्त्याउने बी-कोशिकाहरूलाई लक्षित गर्न प्रयोग गरिन्छ । यो थेरापीले शरीरमा बी-कोशिकाहरूलाई नष्ट गर्छ । दुवै समूहहरूलाई सामान्य बी-कोशिकाहरू भएको नियन्त्रण समूहसँग तुलना गरिएको थियो ।
अनुसन्धानकर्ताहरूले कम बी-कोशिकाहरू भएका मुसाहरूमा, चाहे आनुवंशिक उत्परिवर्तन वा एन्टिबडी थेरापीको कारणले होस्, सामान्य मुसाहरूको तुलनामा कम सहनशीलता र मांसपेशी बल भएको पत्ता लगाएको छ । यसले बी-कोशिकाहरूले प्रतिरक्षामा मात्र नभई शारीरिक प्रदर्शन कायम राख्न पनि महत्त्वपूर्ण भूमिका खेल्ने रिपोर्टमा उल्लेख छ ।
वैज्ञानिकहरूले बि-कोशिकाहरू नभएका मुसाहरूमा व्यायाम पछि तिनीहरूको मांसपेशीहरूमा ग्लुटामेटको स्तर पनि कम थियो । ग्लुटामेट एक एमिनो एसिड हो जसले कोशिकाहरूमा ऊर्जा उत्पादन सुधार गर्न मद्दत गर्दछ । जब यसको स्तर उच्च हुन्छ, मांसपेशीहरू अधिक कुशल हुन्छन् र थकान ढिलाइ हुन्छ ।
अनुसन्धानका अनुसार, बि-कोषहरूले टिजीएफ-बि-१ भनिने संकेतात्मक प्रोटिन उत्पादन गर्छन् । यो प्रोटिनले कलेजोमा ग्लुटामेट उत्पादन बढाउन मद्दत गर्छ । यदि यो प्रक्रिया अवरुद्ध भयो भने, मांसपेशी र रगतमा ग्लुटामेटको उपलब्धता घट्छ, जसले गर्दा व्यायाम क्षमतामा कमी आउन सक्छ ।
