- २०८३ कार्तिक २६ बिहीबार
काठमाडौँ । जलवायु परिवर्तनले जनावरहरूलाई पनि असर गरिरहेको नयाँ अनुसन्धानले देखाएको छ । CABI समीक्षामा प्रकाशित अनुसन्धानका लागि जनावरहरूको शारीरिक र मानसिक स्वास्थ्य अध्ययन गरिएको थियो । उनीहरुको खानपान, वातावरण र व्यवहारको पनि अध्ययन गरिएको थियो ।
अध्ययनले तातो तापक्रम वा बढ्दो तापक्रमका कारण जनावर तनावग्रस्त हुने गरेको पाइएको छ । जसका कारण उनीहरुको उत्पादकत्व घट्दै गएको छ । अनुसन्धानका अनुसार जलवायु परिवर्तनका कारण गाईको दूध दिने क्षमता ३५ प्रतिशतले घटेको छ ।
त्यसैगरी अत्याधिक गर्मी हात्तीको मृत्यु, कुकुरको तौल बढ्नुको कारण पनि मानिएको छ । चमेरा, जेब्राफिस, भ्यागुता, कोआला, अफ्रिकी हात्ती, कुखुरा, पंक्षी र गाईमा जलवायु परिवर्तनको असर हेर्न अनुसन्धान गरिएको थियो ।
अनुसन्धानमा चराहरूमा गर्मी नियन्त्रण गर्ने क्षमता सीमित भएको पाइएको छ किनभने तिनीहरूमा पसिना ग्रन्थीहरू छैनन् । तिनीहरू हान्ते र अधिक पानी पिएर आफ्नो गतिविधि सीमित गर्छन् ।
अनुसन्धानका अनुसार उच्च तापक्रमले कुखुराको आयु र मासुको गुणस्तरमा पनि ह्रास आएको छ । यस निष्कर्षमा पुग्न, कुखुराहरूलाई चार दिनसम्म तातो अवस्थामा राखिएको थियो । यसले उनीहरूमा नेक्रोसिसका केसहरू निम्त्यायो । यस्तो अवस्थामा शरीरका तन्तुहरू मर्छन् ।
अनुसन्धानमा तापक्रम बढेपछि अफ्रिकी मुलुकमा बढेको खडेरीका कारण पानी नहुँदा हात्ती मरिरहेका छन् । वर्ल्ड वेदर एट्रिब्युसन रिपोर्ट अनुसार पूर्वी अफ्रिकामा खडेरीको सम्भावना १०० प्रतिशत बढेको छ । साढे दुई वर्षसम्म अफ्रिकामा औसतभन्दा कम वर्षा भयो र मौसम अधिकांश समय तातो थियो । जसका कारण बाली सुकेर जलेको छ । धेरै जनावरहरू पनि मरे ।
जलवायु परिवर्तनले कोआला जनावरहरूको जनसंख्यालाई पनि असर गरेको छ । घट्दै गएको छ । गर्मीमा, कोआलाहरूले आफ्नो शरीरको तापक्रम कायम राख्न बढी ऊर्जा प्रयोग गर्नुपर्छ । उनीहरूले यो ऊर्जा युकलिप्टस रूखका पातहरूबाट प्राप्त गर्छन्। जलवायु परिवर्तनका कारण युकेलिप्टसका रूखहरू मरिरहेका छन् । यस्तो अवस्थामा कोआलाले खाना पाउँदैन र मर्न थाल्छ।
अनुसन्धानका अनुसार तातो मौसमले कुकुरमा मोटोपना बढाएको छ । वास्तवमा, यसको पछाडि मानवीय कारण छ। अनुसन्धानमा बेलायतको उदाहरण दिइएको थियो । बेलायतमा बस्ने ५० प्रतिशत कुकुरको तौल औसतभन्दा बढी रहेको बताइएको छ । त्यो किनभने ८७ प्रतिशत मानिसहरू गर्मीको कारण आफ्नो कुकुरहरूलाई बाहिर हिंड्न बाहिर लैजाँदैनन्। यसले कुकुरमा अल्छीपन पनि बढाएको छ ।
गर्मी मौसममा कुकुरहरू पनि धेरै रिसाउँछन्। कुकुरले टोक्ने घटना पनि बढेको छ । चिकित्सकका अनुसार जाडो र वर्षाको तुलनामा गर्मीमा कुकुरले टोक्ने घटना ११ प्रतिशतले बढेको छ ।
धेरै रिपोर्टहरूमा, मानवलाई जलवायु परिवर्तनको कारण भनिएको छ । हामी ऊर्जाको लागि जीवाश्म ईन्धन जलाउँछौं। जसका कारण विश्वभरबाट हरेक वर्ष ४००० मिलियन टन कार्बनडाइअक्साइड उत्सर्जन हुने गरेको छ ।
यस वायु प्रदूषणका कारण ग्लोबल वार्मिङ अर्थात् विश्वव्यापी तापक्रम निरन्तर बढिरहेको छ । विश्वव्यापी रूपमा, कोइला, कच्चा तेल र प्राकृतिक ग्याँस ऊर्जाको लागि सबैभन्दा बढी प्रयोग गरिन्छ।
अहिलेको अवस्थामा हरितगृह ग्यासको उत्सर्जन जारी रह्यो भने सन् २०५० सम्ममा पृथ्वीको तापक्रम दुई डिग्रीले बढ्ने विज्ञहरू बताउँछन् । यसो भयो भने कतिपय ठाउँमा ठूलो खडेरी र कतिपय ठाउँमा विनाशकारी बाढी आउनेछ । हिमनदी पग्लिनेछ, समुद्रको सतह बढ्नेछ। यसले समुद्री जीवनलाई असर गर्नेछ। समुन्द्री किनारमा रहेका धेरै सहर पानीमा डुबेर नाम मेटिनेछन् ।
